Houtrot ontstaat waar water niet weg kan en lang tegen het hout blijft staan. De meeste van die plekken kunt u zelf beperken, in de jaren tussen twee schilderbeurten. Het gaat om schoonmaken, snoeien, controleren en op tijd melden.

Dit artikel gaat over voorkomen. Wilt u eerst weten of er al aantasting zit, dan staat die controle in houtrot herkennen in uw kozijnen.

Water van de dorpel af

Een onderdorpel en een waterslag leiden water naar buiten. Ze doen dat zolang de route vrij is.

  • Veeg dorpels en waterslagen schoon. Zand, blad en mos houden water vast tegen het hout.
  • Onder een waterslag zit een druipgroef: een gleuf over de hele lengte. Die breekt de waterstroom, zodat water er afdruipt in plaats van langs de onderkant terug te lopen naar het kozijn. Opeenvolgende verflagen kunnen die groef dichtzetten. Voel met een vingernagel of de gleuf nog open is.
  • Haal bloempotten, schotels en matten van de dorpel weg. Daaronder droogt niets.
  • Controleer tijdens een regenbui of het water werkelijk wegloopt. Blijft er water staan, dan is het afschot verdwenen of zit er vuil in de weg.

Kopse kanten afschermen

Kopshout zuigt water op in de lengterichting van de vezel, veel sneller dan de zijkanten van hetzelfde stuk hout. Het zit aan de uiteinden van dorpels, de onderkant van deuren, de koppen van boeidelen en de einden van betimmering.

Daar is de verflaag kwetsbaar. Een haarscheur in de verf op kopshout is direct een open route naar binnen. Loop die plekken jaarlijks na en meld een scheur of een open naad voordat er een winter over gaat. De onderkant van een buitendeur wordt meestal overgeslagen, omdat u er niet langs kijkt; die controleert u met een spiegel of op de tast.

Kitnaden jaarlijks nalopen

Kit rond kozijnen en langs beglazing gaat korter mee dan de verf. Hij laat aan één zijde los van het hout, of scheurt in het midden. Loop de naden in het voorjaar na, bij droog weer, en let vooral op de bovendorpel en de zijkanten. Daar loopt water de naad in.

Twee dingen die u moet laten:

  • Nieuwe kit over oude, losgelaten kit smeren. Het vocht dat er al achter zit, komt er dan niet meer uit.
  • Openingen aan de onderzijde van een kozijn of onder een waterslag dichtkitten. Dat zijn ontwateringsopeningen. Water uit de constructie loopt daar naar buiten.

Begroeiing en beplanting tegen de gevel

  • Klimplanten houden metselwerk en schilderwerk nat. Hechtwortels dringen naden en verflagen in.
  • Takken en struiken die tegen kozijnen of betimmering staan, schuren bij wind de verflaag open. Houd zoveel ruimte vrij dat u er met een hand tussen kunt.
  • Bestrating tot tegen de gevel laat regen opspatten tegen de onderkant van deuren en kozijnen.
  • Snoei terug voordat het groeiseizoen begint. Daarna groeit het in één zomer weer dicht.

Goten en overlopend water

Een volle goot loopt over langs het schilderwerk: boeiboord, gevel en de kozijnen eronder. Maak de goot leeg na de bladval en controleer de uitloop naar de regenpijp.

Kijk bij een flinke bui waar het water werkelijk gaat. Water dat langs een boeiboord of achter de goot naar beneden loopt, wijst op een afschotprobleem of een lekkende naad. Op een droge dag ziet u daar niets van.

Ventilatie van bergingen en schuren

Houten bergingen tasten vaak van binnenuit aan. De buitenkant is geschilderd, de binnenkant onbehandeld, en vocht dat naar binnen trekt kan er niet weg.

  • Houd ventilatieroosters open. Twee openingen op verschillende hoogte geven doorstroming; één opening doet weinig.
  • Zet spullen niet tegen de wanden. Achter een stapel staat de lucht stil.
  • Sla geen vochtig materiaal op: tuinkussens, dekzeilen, gras.
  • Leg geen zeil of plaatmateriaal tegen de binnenzijde van een buitenwand.

Wat een tussentijdse bijwerkbeurt doet

Schilderwerk slijt ongelijkmatig. De zuid- en westzijde en alle horizontale delen gaan korter mee dan de rest. Bij een volledige beurt wordt alles meegenomen, ook wat nog in orde is. Bij een tussentijdse bijwerkbeurt beperken wij ons tot de zwaar belaste delen: onderdorpels, waterslagen, kopse kanten en de aansluitingen daar omheen.

Het werk bestaat uit schuren, ontvetten, aanhelen van open naden en een verflaag op wat het nodig heeft. Daarmee blijft de verffilm gesloten en staat er geen kaal hout in de buitenlucht. Dat scheelt aanzienlijk ten opzichte van houtrotherstel, en het verlengt het interval tot de volgende volledige beurt.

Welk bouwdeel op welk moment aan de beurt is, staat in meerjarenonderhoud: welk bouwdeel wanneer. Wanneer in het jaar dat werk kan, staat in wanneer buitenschilderwerk laten doen.